Gazeteci İsmail Saymaz’a konuşan Azerbaycanlı yetkililer, Türkiye ile ilişkilerin geleceğine ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Kaynaklar, “Azerbaycan-Türkiye ilişkileri artık eskisi gibi olmayacak” ifadelerini kullandı.
Yetkililer, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev arasında gerçekleşen telefon görüşmesinin de iyi geçmediğini belirtti.
Aliyev’in 29-30 Ekim’de Türkiye’de düzenlenecek Türk Devletleri zirvesine katılacağını belirten kaynaklar, Oktay Saral görevden alınmamış olsaydı Aliyev’in zirveye katılmayacağını iddia etti.
Azerbaycanlı yetkililer ayrıca Saral’ın tartışma yaratan paylaşımlarını Erdoğan’dan habersiz yapmış olamayacağını düşündüklerini aktardı.
GERİLİMİN GEÇMİŞİNE İŞARET ETTİLER
Saymaz’a konuşan kaynaklar, iki ülke arasındaki anlaşmazlıkların son dönemdeki başörtüsü tartışmasıyla sınırlı olmadığını belirterek geçmişte yaşanan gerilimleri de anlattı.
Yetkililer, Erdoğan’ın iki yıl önce Karabağ Savaşı’na ilişkin kullandığı ifadelerin iki ülke arasında ilk krize yol açtığını öne sürdü. Azerbaycan tarafının bu açıklamalara karşılık Türkiye’den alınan tüm askeri yardımların bedelinin eksiksiz ödendiğini vurguladığı aktarıldı.
İkinci gerilimin ise iktidara yakın Sabah gazetesi ve A Haber’de Azerbaycan yönetimini hedef alan yayınlar nedeniyle yaşandığı belirtildi.
Kaynaklar, Oktay Saral ve bazı siyasetçilerin Azerbaycan’daki başörtüsü uygulamasına yönelik açıklamalarını ise ilişkilerde yaşanan son kriz olarak değerlendirdi.
İki ülke arasındaki anlaşmazlıkların temelinde Türkiye’nin Azerbaycan’a yaklaşımının bulunduğunu savunan kaynaklar, Saymaz’a şu değerlendirmeyi yaptı:
Türkiye bize abi gibi davranıyor, problem bundan ileri geliyor. Aliyev, hiç kimsenin üstünlüğünü kabul etmiyor
NE OLMUŞTU?
Azerbaycan’da hükümet ilkokul, ortaokul ve liseleri kapsayan yeni kurallar çerçevesinde ‘okul üniformasının tekdüzeliğini bozan ve eğitimin laiklik ilkesiyle bağdaşmayan ek giyim öğelerinin’ kullanılmasını yasaklamıştı. Düzenlemelerde doğrudan başörtüsüyle ilgili bir ifade bulunmasa da tesettürlü öğrenci ve öğretmenlerin okullara alınmamıştı.
Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral 13 Ekim’de sosyal medyada yaptığı açıklamada, “Azerbaycan’da başörtülü öğrencilerin eğitim hakkının engellenmesi kabul edilemez. Bu çağda böylesi bir anlayışa asla geçit verilmemelidir” demişti.
Middle East Eye’ın haberine göre; üç yetkili ve konuyla ilgili bilgi sahibi bir kaynak, Bakü‘nün buna karşılık Ankara’dan Saral’ı görevinden almasını istediğini öne sürmüştü.
Oktay Saral ise, 25 Ekim’de gazeteci Talat Atilla’ya yaptığı açıklamada Erdoğan’ın talimatıyla görevinden ayrıldığını doğrulamıştı. Azerbaycan’a yönelik açıklamalarının bu kararda etkili olup olmadığı sorusuna ise “Evet, öyle görünüyor” yanıtını vermişti.
Azerbaycan ayrıca, aralarında Yeniden Refah Partisi Genel Başkanı Fatih Erbakan, DEM Parti Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu, eski Ayasofya imamı Mehmet Boynukalın ve eski MHP Milletvekili Ahmet Çakar’ın da bulunduğu 31 Türkiye Cumhuriyeti vatandaşını ‘istenmeyen kişi’ ilan etmişti. Bakü yönetimi, kararın gerekçesi olarak ülkenin egemenliğini ve millî güvenliğini hedef alan açıklamaları göstermişti.
