PLÜTON’DAN SONRA YENİ HEDEF
2006 yılında fırlatılan New Horizons, 2015 yılında Plüton’un yakınından geçerek cüce gezegeni ilk kez ayrıntılı biçimde görüntüledi. Görev daha sonra 2019’da Kuiper Kuşağı’ndaki Arrokoth gökcismini de ziyaret ederek bugüne kadar yakından incelenen en uzak cisimlerden birine ilişkin veriler topladı.
Bugün ise uzay aracının hedefi bir gezegen değil. Bilim insanları, Güneş’in uzaya yaydığı parçacık akımının yıldızlararası ortamla karşılaşarak yavaşlamaya başladığı “termination shock” adı verilen sınır bölgesini incelemeyi amaçlıyor.
GÜNEŞ’İN GÖRÜNMEZ KALKANI
Güneş, sürekli olarak uzaya yüklü parçacıklar gönderiyor. Güneş rüzgârı adı verilen bu akım, gezegenlerin çok ötesine kadar uzanarak Güneş Sistemi’ni çevreleyen dev bir plazma kabarcığı oluşturuyor. Bilim insanlarının heliosfer adını verdiği bu yapı, galaksiden gelen yüksek enerjili kozmik ışınlara karşı doğal bir kalkan görevi görüyor.
Ancak bu sınır sabit değil. Güneş’in yaklaşık 11 yıllık etkinlik döngüsüne bağlı olarak heliosfer zaman zaman genişliyor, zaman zaman da küçülüyor. Bu nedenle Güneş Sistemi’nin dış sınırı da sürekli yer değiştiriyor.
2029 İLE 2040 ARASINDA ULAŞABİLİR
Southwest Research Institute araştırmacılarının geliştirdiği yeni modellere göre New Horizons’ın termination shock bölgesine ulaşması en erken 2029, en geç ise 2040 yılında gerçekleşebilir. Tarih aralığının geniş olmasının nedeni, Güneş rüzgârındaki değişimlerin sınırın konumunu sürekli değiştirmesi.
Araştırmacılar ayrıca uzay aracının bu sınırı yalnızca bir kez değil, heliosferin genişleyip daralmasına bağlı olarak birden fazla kez geçebileceğini öngörüyor. Böylece Güneş Sistemi ile yıldızlararası uzay arasındaki geçiş bölgesi ilk kez uzun süre boyunca ayrıntılı biçimde gözlemlenebilecek.
NEDEN ÖNEMLİ?
Bugüne kadar yalnızca Voyager 1 ve Voyager 2 bu bölgeyi geçerek yıldızlararası uzaya ulaşmıştı. New Horizons ise aynı sınırı farklı bir doğrultudan inceleyerek Güneş Sistemi’nin dış yapısına ilişkin yeni bilgiler sağlayacak. Elde edilecek verilerin, hem heliosferin nasıl çalıştığını anlamaya hem de gelecekte planlanabilecek yıldızlararası uzay görevlerine ışık tutması bekleniyor.