Hepatit Nedir?
Hepatit, karaciğer hücrelerinin iltihaplanmasıdır. En yaygın 5 tipi A, B, C, D ve E’dir.
Hepatit A ve E:
Bulaşma yolu dışkı ve ağız yoludur. Kirli su, yıkanmamış sebze-meyve ve hijyen eksikliği başlıca etkendir.
Genellikle akut seyreder, kronikleşmez. Aşısı sadece A tipi için vardır. Korunmada en etkili yol temiz su ve el yıkamadır.
Hepatit B:
Kan, cinsel temas ve anneden bebeğe doğumda bulaşır. Dünya’da 254 milyon kişi kronik Hepatit B taşıyıcısıdır. Aşısı %95’ten fazla koruyucudur. Doğar doğmaz yapılan ilk dozla bebekler büyük oranda korunur. Tedavi edilmezse 3 kişiden 1’inde siroz riski artar.
Hepatit C:
En çok kan yoluyla bulaşır. Steril olmayan cerrahi aletler, dövme, ortak tıraş bıçağı risklidir. Cinsel bulaş daha nadirdir. Maalesef aşısı yoktur.
iyi haber; 8-12 haftalık yeni nesil antiviral ilaçlarla %95 oranında tamamen tedavi edilebilir.
Kronik Hepatit C, karaciğer kanserinin en önemli sebebidir.
Hepatit D:
Sadece Hepatit B olanlara bulaşır. B Hepatiti daha ağır seyreder.
Neden Test Önemli?
B ve C hepatitleri “sessiz katil”dir. Yıllarca belirti vermez. Yorgunluk, sarılık, karın ağrısı ortaya çıktığında karaciğerde ciddi hasar oluşmuş olabilir. Bu yüzden risk grubundaysanız mutlaka test olun!..
Sağlık çalışanları, çoklu partneri olanlar, diyaliz hastaları, 1992 öncesi kan transfüzyonu alanlar risk grubundadır.
Ne Yapabiliriz?
1. Aşılanın: Hepatit A ve B için etkili aşılar mevcut. Ücretsiz aşı takvimini mutlaka kontrol edin.
2. Test olun: Basit bir kan testiyle durumunuzu öğrenin. Erken tanı hayat kurtarır.
3. Tedavi olun: Kronik B ve C artık tedavi edilebilir hastalıklar dır. Tedaviyi sakın yarım bırakmayın.
4. Hijyene dikkat: El yıkamak, güvenli cinsel ilişki, steril tıbbi malzeme kullanımı bulaşı engeller.
ANW